Waddeneilanden

De focus van het Waddenfonds ligt de komende tien jaar om investeringen op het gebied van energie, natuur en economie die écht een verschil in gang zetten. Centraal voor de Waddeneilanden staan:

  1. De koploperrol van duurzame innovatie op water en energiegebied;
  2. De inzet voor verbreding en verdieping van het toeristenseizoen;
  3. Innovatieve en integrale concepten voor kustverdediging;
  4. Het versterken van de natuurkwaliteit in relatie tot de sociaaleconomische ontwikkeling.

Nederland telt vijf Waddeneilanden, namelijk Texel, Vlieland, Terschelling, Ameland en Schiermonnikoog. Ieder eiland vormt een zelfstandige gemeente, waarbij Texel tot de provincie Noord-Holland behoort en de vier andere eilanden tot de provincie Fryslân. Van de eilanden is Texel de grootste en samen tellen zij een kleine 24.000 inwoners.

De Waddeneilanden liggen op de grens van de Noordzee en de Waddenzee. Ze worden van elkaar gescheiden door zeegaten. Ieder eiland heeft specifieke kenmerken, maar er zijn ook overeenkomsten. Globaal is de opbouw als volgt: achter een hoge Waddenzeedijk ligt open poldergebied met weinig beplanting en bebouwing, dan komt de binnenduinrandzone met kleinschalige bebouwing, bosjes en een net van elzensingels. De duinen aan de Noordzeekant vormen een ruimtelijke begrenzing, bij de dorpen versterkt met bosgebieden. Aan de koppen van de eilanden bevinden zich kwelders. De bodem van de eilanden bestaat uit zand, veen en kleiig zand tot klei. De onderlinge samenhang en de relatie met de kust en de Waddenzee vormen een onderdeel van een groter geheel. De invloed van de zee en de dynamiek ervan is de verbindende factor.

De natuur vormt het decor en is de grootste aantrekkingskracht van de eilanden. Een groot deel van de eilanden is aangewezen als natuurgebied (Natura 2000) en kent een hoge beschermingsgraad. Daarnaast zijn er gebieden waar gewoond, gerecreëerd en geboerd wordt. De recreatie is de belangrijkste bestaansbron. Het toeristenseizoen wordt steeds langer en de toerist gevarieerder. Dit vindt zijn weerslag in de groei en aard van de verblijfaccommodaties.

Bijzondere cultuurfestivals zoals Oerol vormen drukbezochte attracties van de eilanden. De sfeer, de natuur als achtergrond en de specifieke invulling maken deze festivals voor de bezoekers tot een unieke belevenis.

Kustveiligheid is vanouds een permanente zorg op de eilanden. Door de klimaatverandering komt hier nog meer de nadruk op te liggen. Elk van de Waddeneilanden kent eigen tradities en daar hechten de bewoners zeer aan. Mede hierdoor kennen alle eilanden een grote onderlinge organisatiekracht, met sterke sociale verbanden. Een zekere eigenheid, ook in de kijk op zaken, kan de eilanders niet worden ontzegd. Zij houden ervan problemen op hun eigen wijze aan te pakken.

Het voormalige Waddeneiland Wieringen wordt tegenwoordig niet meer als zodanig herkend, al zijn de sporen daarvan nog steeds zichtbaar. Het komt aan de orde in het deelgebied Noordkop.